Mensensmokkel

Uit Bilgibog

Ga naar: navigatie, zoeken

Mensensmokkel is het smokkelen van mensen van het ene land naar het ander. Het overgrote deel van de migranten en vluchtelingen maakt tijdens hun reis gebruik van mensensmokkelaars.

De overheid schildert mensensmokkel eenzijdig af als zware en grootschalig georganiseerde criminaliteit. Vluchtelingen en migranten zien mensensmokkelaars veel meer als noodzakelijke dienstverleners dan als gevaarlijke misdadigers.

Inhoud

Dappere mensen

In de beeldvorming van een halve eeuw geleden waren mensensmokkelaars dappere mensen die Joden of anderen hielpen ontsnappen die op de vlucht waren voor het fascisme of het stalinisme. In 1993 echter werd mensensmokkel strafbaar gesteld, waarbij de overheid moest aantonen dat opgepakte smokkelaars financiële motieven hadden. Sinds 2005 is dat element van "winstbejag" uit de wet geschrapt en behandelt men opgepakte mensensmokkelaars sowieso als criminelen, tenzij die zelf kunnen bewijzen dat ze uit louter humanitaire overwegingen hebben gehandeld. De bewijslast is dus omgekeerd, wat het helpen om ideële en politieke redenen nog riskanter heeft gemaakt.

Drie soorten mensensmokkelaars

Niet alle smokkelaars zijn vrienden of bekenden van de vluchtelingen. Om plaats van bestemming te bereiken moeten vluchtelingen vaak veel geld betalen aan hun "reisbegeleiders".

Er zijn drie soorten smokkelaars: het dienstverlenende, het onderhandelende en het sturende type. Bij het dienstverlenende type weten de vluchtelingen vantevoren waar ze heen gaan en hoeveel ze daarvoor moeten betalen. Afgezien van de hoge prijs en het risico tijdens de reis lijkt deze mensensmokkel nogal op de reguliere migratie. Bij het onderhandelende type staan de interacties tussen smokkelaar en vluchteling centraal. Vaak is dan vantevoren niet bekend hoe de migratie gaat verlopen en reist de vluchteling stap voor stap. Hoe verder van huis, hoe moeilijker het voor hem wordt om een goede smokkelaar, een veilige reisroute en een verantwoorde eindbestemming te kiezen. Het sturende type tenslotte bepaalt op eigen houtje hoe de migratie gaat verlopen. Vluchtelingen hebben dan weinig tot niets te vertellen en komen vaak op een voor hen willekeurige plaats terecht.

Hoewel migranten vaak extreem afhankelijk zijn, blijken velen toch wel invloed te hebben op hun eigen migratie. Ze gaan vaak zelf op zoek naar een goede smokkelaar en proberen zoveel mogelijk zeggenschap over hun reis en hun verblijf elders te krijgen.

Mensenhandel

Door mensensmokkelaars aan te pakken hoopt de overheid de van hen afhankelijke vluchtelingen zoveel mogelijk te kunnen weren. Men wenst migratiestromen te beheersen en "ongecontroleerde" migratie tegen te gaan. Daarom plakt men op alle smokkelaars graag het etiket van brute gewetenloze bendeleden die over lijken gaan, maffia die via de strakke hiërarchische discipline van een ondergrondse organisatie met de vluchtelingen als speelbal in hun handen grof geld verdienen en hen tot slaaf maken in de seksindustrie of door andere dwangarbeid. Dat is echter eerder een omschrijving van mensenhandel. Want bij mensensmokkel gaat het in principe om een afspraak met voordeel voor zowel de smokkelaar als de gesmokkelde, in tegenstelling tot mensenhandel, waarbij de handelaar met geweld ingaat tegen de wil en de belangen van de verhandelde. De overheid gooit mensensmokkel en mensenhandel de laatste jaren graag op één hoop, om zo alle smokkelaars in een kwaad daglicht te kunnen stellen. Nadat de vluchtelingen zelf steeds meer zijn weggezet als liegers en bedriegers, maakt men nu ook van iedereen een misdadiger die de vluchtelingen kosteloos of tegen betaling helpt tijdens de lange barre tocht naar van plaats van bestemming.

Bron(nen)

Bron(nen):
De tekst op deze pagina is voor een deel afkomstig van:
  • Harry Westerink, "Mensensmokkel noodzakelijk om te kunnen vluchten", Fabel van de illegaal 82/83, voorjaar 2007


Persoonlijke instellingen